کریستوفر نولان سالهاست که مفهوم زمان را بهعنوان یکی از مهمترین عناصر آثارش به کار میگیرد و حالا در گفتوگویی تازه، دلیل این علاقه را به شکلی صریح و روشن توضیح داده است.
این کارگردان سرشناس در مصاحبهای با مجله GQ که با تمرکز بر فیلم جدیدش، The Odyssey، انجام شده، درباره نقش محوری زمان در فیلمهایش صحبت کرد و توضیح داد چرا این مفهوم تا این اندازه برای او اهمیت دارد.
او در این مصاحبه گفت:
«من همیشه در دل زمان زندگی کردهام. زمان موتور محرک زندگی همه ماست. چیزی است که مدام با آن درگیر هستیم. همان چیزی است که همواره ما را آزار میدهد و تحت فشار قرار میدهد.»
این جمله بهخوبی نشان میدهد که نولان زمان را صرفاً یک موضوع داستانی نمیداند، بلکه آن را بخشی جداییناپذیر از تجربه روزمره انسانها تلقی میکند؛ پدیدهای که همه افراد به شکلی مداوم با آن دستوپنجه نرم میکنند.
زمان؛ عنصر مشترک بسیاری از آثار نولان
نولان به ساخت فیلمهای بزرگ و پرهزینه هالیوودی شهرت دارد، اما در دل این آثار عظیم، همواره ایدههای پیچیده و مفاهیم فلسفی را جای میدهد.
بسیاری از فیلمهای او به شیوهای غیرمتعارف به موضوعاتی مانند زمان، حافظه و فضا میپردازند. به همین دلیل آثارش اغلب شبیه معماهایی سینمایی هستند؛ فیلمهایی که برخی مخاطبان بلافاصله با آنها ارتباط برقرار میکنند و برخی دیگر تا مدتها درباره معنا و ساختارشان بحث میکنند.
حتی بازیگران نولان هم گاهی سردرگم میشوند
یکی از نمونههای مشهور این موضوع به فیلم Tenet بازمیگردد.
رابرت پتینسون که در این فیلم با نولان همکاری کرده بود، پیشتر اعتراف کرده بود که حتی در زمان فیلمبرداری نیز کاملاً مطمئن نبوده داستان دقیقاً درباره چیست.
او خاطرهای از روزهای پایانی تولید فیلم تعریف کرده و گفته بود که به جان دیوید واشنگتن گفته است:
«فکر میکنم من مردهام. فکر میکنم همیشه مرده بودهام.»
واشنگتن در پاسخ به او گفته بود که چنین چیزی صحت ندارد. این اتفاق نشان میدهد که حتی بازیگران حاضر در پروژههای نولان نیز گاهی در درک کامل روایتهای پیچیده او دچار تردید میشوند.
موفقیت با وجود شکستن قواعد هالیوود
فیلمهای نولان تنها به دلیل ساختارهای پیچیدهشان متمایز نیستند؛ او بارها قواعد رایج سینمای جریان اصلی را نیز نادیده گرفته است.
برای مثال، Dunkirk فیلمنامهای بسیار کوتاه و دیالوگهایی محدود داشت، اما در نهایت به موفقیتی بزرگ تبدیل شد.
پس از آن نیز Oppenheimer، اثری سهساعته که بخشی از آن بهصورت سیاهوسفید فیلمبرداری شده بود، توانست به فروشی نزدیک به یک میلیارد دلار دست پیدا کند و جوایز متعددی از جمله اسکار بهترین فیلم و بهترین کارگردانی را از آن خود کند.
راز موفقیت نولان از نگاه خودش
با وجود اینکه نولان همواره رویکردی پرریسک را در پیش گرفته، تاکنون تقریباً هیچ شکست بزرگی در گیشه نداشته است؛ موضوعی که برای فیلمسازی در این سطح بسیار کمسابقه به شمار میرود.
وقتی از او درباره دلیل این موفقیت مداوم سؤال شد، نولان پاسخ داد که توضیح سادهای برای آن ندارد. با این حال معتقد است مخاطبان همواره به دنبال تجربهای تازه هستند.
او گفت:
«اگر عاشق سینما باشید و تاریخ هالیوود و تاریخ فیلمها را بشناسید، در عمق وجودتان میدانید که مخاطب همیشه به دنبال چیزی تازه است.»
نولان در ادامه توضیح داد که این مسئله نوعی تناقض ایجاد میکند؛ زیرا ایدههای تازه ذاتاً خطرناک هستند، اما همین ریسک است که سینما را هیجانانگیز میکند.
«ادیسه»؛ پروژه بعدی نولان
فیلم بعدی نولان، The Odyssey، اقتباسی از حماسه مشهور یونان باستان است.
داستان این فیلم، سفر اودیسئوس را پس از پایان جنگ تروا دنبال میکند؛ قهرمانی که تلاش میکند پس از سالها ماجراجویی و نبرد، راه بازگشت به خانه را پیدا کند.
این پروژه با حضور بازیگرانی چون مت دیمون و آن هاتاوی ساخته شده و تولید آن در چندین کشور انجام گرفته است. همچنین فیلم در مقیاسی بسیار بزرگ ساخته شده و قرار است در تاریخ ۱۷ ژوئیه اکران شود.
چرا نولان همچنان به سراغ زمان میرود؟
مرور کارنامه کریستوفر نولان یک الگوی مشخص را نشان میدهد؛ او بارها و بارها به مفهوم زمان بازمیگردد، زیرا معتقد است این پدیده چیزی است که تمام انسانها آن را تجربه میکنند و با محدودیتها و فشارهایش روبهرو هستند.
در نگاه نولان، زمان فقط یک ابزار داستانگویی نیست؛ بلکه واقعیتی بنیادین است که زندگی همه ما را شکل میدهد. به همین دلیل فیلمهای او نیز این ایده را به روایتهایی متفاوت، چالشبرانگیز و در بسیاری از موارد بسیار موفق تبدیل میکنند.
تماس با سردبیر
برای ارسال انتقادات، پیشنهادات و شکایات خود، میتوانید با ایمیل سردبیر در ارتباط باشید.
سعی میکنیم در سریعترین زمان ممکن به پیامهای شما پاسخ دهیم.
